|
|
Apologetyka
TRZECIEGO DNIA ZMARTWYCHWSTAŁ!
Fundamentalna prawda
"Głosimy wam Dobrą Nowinę o obietnicy danej ojcom: że Bóg spełnił ją wobec nas jako ich dzieci, wskrzesiwszy Jezusa" (Dz 13:32-33).
Zmartwychwstanie Chrystusa jest kulminacyjną prawdą naszej wiary w Chrystusa. Pierwsza wspólnota chrześcijańska wierzyła w nią i przeżywała ją jako prawdę centralną, przekazaną przez Tradycję, jako prawdę fundamentalną, potwierdzoną przez pisma Nowego Testamentu, przepowiadaną jako część istotna Misterium Paschalnego tak samo jak Krzyż:
Chrystus zmartwychwstał,
Przez śmierć swoją zwyciężył śmierć, Dał życie zmarłym,
(Liturgia bizantyjska, Troparion Wielkiej Nocy),
WYDARZENIE HISTORYCZNE I TRANSCENDENTNE
Misterium Zmartwychwstania Chrystusa jest wydarzeniem rzeczywistym, które posiadało potwierdzone historycznie znaki,jak świadczy o tym Nowy Testament. Już około 56 r. św.
Paweł może napisać do Koryntian:
"Przekazałem wam na początku to, co przejąłem: że Chrystus umarł - zgodnie z Pismem - za nasze grzechy, że został pogrzebany, że zmartwychwstał trzeciego dnia, zgodnie z Pismem; i że ukazał się Kefasowi, a potem Dwunastu".
(1 Kor 15,3-4)
Apostołmówi tu o żywej tradycji Zmartwychwstania, którą przejął po swoim nawróceniu pod Damaszkiem (por. Dz 9:3-18).
A.Pusty grób
"Dlaczego szukacie zyjącego wśród umarłych? Nie ma Go tutaj; zmartwychwstał". (Łk 24:5-6).
Pierwszym elementem w ramach wydarzeń paschalnych jest pusty grób. Nie jest to sam w sobie bezpośredni dowód. Nieobecność ciała Chrystusa w grobie można by wytłumaczyć inaczej (por. J 20:13; Mt 28:11-15). Mimo to pusty grób stanowił dla wszystkich istotny znak. Jego odkrycie przez uczniów było pierwszym krokiem w kierunku rozpoznania samego faktu zmartwychwstania Chrystusa. Najpierw miało to miejsce w przypadku pobożnych kobiet (por. Łk 24:3. 22-23), a potem Piotra (por. Łk 24:12). Uczeń, "którego Jezus kochał" (J 20:2), stwierdza, że wchodząc do pustego grobu i widząc "leżące płótna" (J 20:6), "ujrzał i uwierzył" (J 20:8). Zakłada to, że widząc pusty grób (por. J 20:5-7), uznał, iż nieobecność ciała Jezusa nie mogła być dziełem ludzkim i że Jezus nie powrócił po prostu do życia ziemskiego, jak stało się w przypadku Łazarza (por. J 11:44).
B. Ukazywanie się Zmartwychwstałego
Maria Magdalena i pobożne kobiety, które przyszły, by dokonać namaszczenia ciała Jezusa (por. Mk 16:1; Łk 24:1), pogrzebanego pospiesznie w Wielki Piątek wieczorem z powodu zbliżającego się szabatu (por. J 19:31.42), pierwsze spotkały Zmartwychwstałego (por. Mt 28:9-10; J 20: 11-18). Tak więc były one pierwszymi zwiastunami Zmartwychwstania Chrystusa dla samych Apostołów. Następnie Jezus ukazuje się właśnie tym ostatnim, najpierw Piotrowi, a potem Dwunastu (por. 1 Kor 15:5). Piotr, powołany do umacniania wiary swoich braci (por. Łk 22:31-32), widzi więc Zmartwychwstałego pierwszy i na podstawie jego świadectwa wspólnota stwierdza:
"Pan rzeczywiście zmartwychwstał i ukazał się Szymonowi!" (Łk 24:34,36).
Wszystko, co wydarzyło się w czasie tych dni paschalnych, angażuje każdego z Apostołów - szczególnie Piotra -
w budowanie nowej ery, która rozpoczęła się w poranek wielkanocny. Jako świadkowie Zmartwychwstałego będą oni fundamentami Jego Kościoła. Wiara pierwszej wspólnoty wierzących opiera się na świadectwie konkretnych ludzi, znanych chrześcijanom i w większości żyjących jeszcze pośród nich. Tymi "świadkami Zmartwychwstania Chrystusa (por. Dz 1:22) są przede wszystkim Piotr i Dwunastu, ale nie tylko oni: Paweł mówi bardzo jasno, że Jezus ukazał się pięciuset osobom równocześnie, a ponadto Jakubowi i wszystkim Apostołom (por. 1 Kor 15:4-8).
Wobec tych świadectw nie można interpretować Zmartwychwstania Chrystusa poza porządkiem fizycznym i nie uznawać go za fakt historyczny. Z faktów wynika, że wiara uczniów została poddana radykalnej próbie przez mękę ich Nauczyciela i Jego zapowiedzianą wcześniej śmierć na krzyżu (por. Łk 22:31-32). Wstrząs wywołany przez mękę był tak wielki, że uczniowie (a przynajmniej niektórzy z nich) nie uwierzyli od razu w wiadomość o Zmartwychwstaniu.
Ewangelie są dalekie od pokazania nam wspólnoty opanowanej jakąś mistyczną egzaltacją; przeciwnie, pokazują uczniów zasmuconych ("zatrzymali się smutni" Łk 24:17) i przerażonych (por. J 20:19). Dlatego nie uwierzyli oni pobożnym kobietom wracającym od grobu i "słowa te wydały im się czczą gadaniną" (Łk 24:11; por. Mk 16:11.13).
Gdy Jezus ukazuje się Jedenastu w wieczór Paschy, "wyrzuca im brak wiary i upór, że nie wierzyli tym, którzy widzieli Go zmartwychwstałego" (Mk 16:14).
Uczniowie wątpią nawet wtedy, gdy stają w obliczu samego Jezusa Zmartwychwstałego (por. Łk 24:38), tak bardzo wydaje się im to niemożliwe; sądzą, że widzą ducha (por. Łk 24:38).
"Z radości jeszcze nie wierzyli i pełni byli zdumienia".(Łk 24:41).
Tomasz doświadczy takiej próby wątpliwości (por. J 20:24-27); a mimo ostatniego ukazania się Jezusa w Galilei, o czym wspomina Mateusz, "niektórzy jednak wątpili" (Mt 28:17). Jest więc bezpodstawna hipoteza, według której Zmartwychwstanie byłoby "wytworem" wiary (czy łatwowierności) Apostołów. Przeciwnie, ich wiara w Zmartwychwstanie zrodziła się - pod działaniem łaski Bożej z bezpośredniego doświadczenia rzeczywistości Jezusa Zmartwychwstałego.
C. Stan człowieczeństwa Chrystusa Zmartwychwstałego
Jezus Zmartwychwstały nawiązuje z uczniami bezpośredni kontakt przez dotyk (por. Łk 24:39; J 20:27) i wspólny posiłek (por. Łk 24:30. 41-43; J 21:9.13-15). Zaprasza ich w ten sposób do uznania, że nie jest duchem (por. Łk 24:39), ale przede wszystkim do stwierdzenia, że zmartwychwstałe ciało, w którym się im ukazuje, jest tym samym ciałem, które zostało umęczone i ukrzyżowane, ponieważ nosi On jeszcze ślady swojej męki (por. Łk 24:40; J 20:20.27).
To autentyczne i rzeczywiste ciało posiada jednak równocześnie nowe właściwości ciała uwielbionego: nie sytuuje się ono już w czasie i przestrzeni, ale może uobecnić się na swój sposób, gdzie i kiedy chce (por. Mt 28:9. 16-17; Łk 24:15.36;
J 20:14.19.26; 21,4), ponieważ Jego człowieczeństwo nie może już być związane z ziemią i należy wyłącznie do Boskiego panowania Ojca (por. J 20:17). Z tego powodu Jezus Zmartwychwstały jest całkowicie wolny w wyborze form ukazywania się: w postaci ogrodnika (por. J 20:14-15) lub "w innej postaci" (Mk 16:12)
niż ta, jaką znali uczniowie, by w ten sposób wzbudzić ich wiarę (por. J 20:14. 16; 21:4.7).
Zmartwychwstanie Chrystusa nie było powrotem do życia ziemskiego,jak to miało miejsce w przypadku wskrzeszeń, których dokonał Jezus przed Paschą: córki Jaira, młodzieńca z Naim, Łazarza. Te fakty były wydarzeniami cudownymi, ale osoby cudownie wskrzeszone mocą Jezusa powróciły do "zwyczajnego" życia ziemskiego. W pewnej chwili znów umrą. Zmartwychwstanie Chrystusa jest istotowo różne. W swoim zmartwychwstałym ciele Jezus przechodzi ze stanu śmierci do innego życia poza czasem i przestrzenią. Ciało Jezusa zostaje w Zmartwychwstaniu napełnione mocą Ducha Świętego; uczestniczy On w Boskim życiu w stanie chwały, tak że św. Paweł może powiedzieć o Chrystusie, że jest "człowiekiem niebieskim" (por. 1 Kor. 15:35-50).
ZMARTWYCHWSTANIE JAKO WYDARZENIE TRANSCENDENTNE
"0, zaiste błogosławiona noc, jedyna, która była godna poznać czas i godzinę "Zmartwychwstania Chrystusa". - śpiewa Kościół w wielkanocnym Exsultet. Rzeczywiście, nikt nie był naocznym świadkiem samego wydarzenia Zmartwychwstania i nie opisuje go żaden Ewangelista. Nikt nie mógł powiedzieć,jak dokonało się ono z fizycznego punktu widzenia. Tym bardziej była nieuchwytna dla zmysłów jego najbardziej wewnętrzna istota, przejście ze śmierci do życia.
Zmartwychwstanie jako wydarzenie historyczne, które można stwierdzić na podstawie znaku pustego grobu
i rzeczywistości spotkań Apostołów z Chrystusem Zmartwychwstałym, pozostaje jednak, przez to że przekracza historię,
w sercu tajemnicy wiary. Dlatego Chrystus Zmartwychwstały nie ukazuje się światu (por. J 14:22), ale swoim uczniom,
"tym, którzy z Nim razem poszli z Galilei do Jerozolimy, a teraz dają świadectwo o Nim przed ludem" (Dz 13:31 ).
Z Katechizmu Kościoła Katolickiego, nn 638-647.
Artykuł pochodzi z czasopisma "EFFATHA-Otwórz się!" nr 50/1996 r.str.99-102.
|
|